حسين مير حيدر
40
معارف گياهى ( فارسى )
خواص - كاربرد اسانس برگهاى سرو خاصيت كرمكشى « 1 » دارد و در هند از ميوه و خرده چوب آن به عنوان قابض و همچنين براى دفع انگل مىخورند . سرو از نظر طبيعت طبق نظر حكماى طب سنتى كمى گرم است و خيلى خشك و عدهاى آن را معتدل مىدانند ، يعنى نه گرم و نه سرد . ميوهء آن از ساير اعضاى درخت گرمتر است و رزين و صمغ آن خيلى گرم است و شبيه صمغ كاج مىباشد . خواص آن اين است كه برگش قابض و مدر و محلل است ، خونريزى را بند مىآورد . خوردن دمكردهء برگ آن براى سختى ترشح ادرار و زخم رودهها مفيد است و خوردن 10 گرم از برگ خشك ساييدهء آن با 2 گرم مرمكى براى تقويت مثانه و قطع عادت ادرار در بستر كودكان نافع است . غرغرهء دمكردهء آن براى درد دندان و زخمهاى لثه و سستى لثه مفيد است و خوردن برگ خشك ساييدهء آن با عسل كه به شكل انگشتپيچ تهيه شده باشد ، براى تسكين سرفهء كهنه مفيد است . بهطور كلى برگ آن مخدر است . خوردن دمكردهء ميوهء آن براى قطع خونريزى و رفع نفس الانتصاب ( نوعى سخت نفس كشيدن ) و زخم رودهها نافع است و اگر ميوهء آن را بسايند و بر فتق ضماد كنند ، براى بهبود آن نافع است . مضر ريه است از اين نظر بايد با كتيرا خورده شود . اگر برگ آن را شسته و پس از آن بسوزانند ، سوختهء آن براى تسكين التهاب سوختگى آتش مفيد است و گرد آن يا ضماد آن نيز در اين مورد به كار مىرود . جويدن ميوهء آن براى قطع جريان آب از دهان مفيد است . اگر ميوه و برگ آن را با آمله در آب و سركه بپزند تا خوب به هم بيفتد و پس از آن با روغن كنجد بجوشانند و تفالهء آن را به موى سر ضماد كنند و روغن آن را بمالند براى سياه و بلند شدن مو و جلوگيرى از ريزش آن مفيد است و اگر ميوهء آن را بكوبند و با سركه و حنا ضماد درست كنند و به سر بمالند موى سر سياه و قوى مىگردد . در مصارف داخلى جوشاندهء 20 گرم ميوهء سبز سرو در هزار گرم آب كه يك فنجان قبل از هر غذا خورده شود ، براى رفع اسهالهاى ساده ، قطع خونريزى ، درمان بواسير ، درمان واريس و قطع خونرويهاى رحم مفيد است و جوشاندهء 50 گرم ميوه در هزار گرم آب ، در استعمال خارج براى رفع ناراحتى بواسير مفيد است .
--> ( 1 ) . Vermifuge